Optiek in de publiciteit: overzicht
1. Spot onze Optiek Mertens-lijnbus
2. Koop gerust goedkope zonnecrème, pas op met bril
3. Haal de zon in huis
4. Veilig in de zon: bescherm je ogen!
5. Wat bepaalt de kleur van mijn ogen?
6. Gezonde ogen op het werk
7. Lenzen in alle vrijheid
8. Met de zon mee
9. Geen krant voor ogen?
10. Oogproblemen? Negeer ze niet!
11. Slimme bril kan miljoenen slechtzienden helpen
12. Gids voor een goed zicht
13. Oogproblemen kwellen een op drie beeldschermwerkers
14. Ook driejarigen hebben zonnebril nodig
15. Advertentie in Themanieuws
16. Het brilplan bij de Oogmerk-opticien
Spot onze Optiek Mertens-lijnbus
Koop gerust goedkope zonnecrème, pas op met bril
Heel wat mensen zijn ervan overtuigd dat een zonnebril of zonnecrème van honderd euro beter beschermt dan één van vijf euro. Maar klopt dat wel? "Een heel goedkope zonnebril is nog schadelijker voor je ogen dan gewoon geen bril.” Dat zegt oogarts Lieve Berghmans.
Lees meer
Haal de zon in huis
Toegegeven, een zomerse cocktail op het strand lijkt nog niet voor meteen. Maar je kan de zon al wel in huis halen door een enorme zonnebril op je neus te planten. Counter de aprilse grillen met deze blitse zonnebrillen!
Dit jaar zijn zonnebrillen kleurrijker dan ooit. Van gekleurde glazen tot felle kleuraccenten, zowat alles is mogelijk. Zwarte monturen blijven echter zo tijdloos dat je er altijd naar kan teruggrijpen. Het populaire mantra 'big, bigger, biggest' is stilletjesaan op z'n retour. De monturen worden iets kleiner dan we van de afgelopen seizoenen gewend zijn, hoewel de oversized modellen zich niet zonder slag of stoot overgeven. Tot slot blijft het verleden de ontwerpers inspireren. Meermaals gespot dit seizoen: inventieve retrotoetsen uit de jaren 60, 70 en 80. Voor de sportievelingen is er nog altijd de pilotenzonnebril, een klassieker die met geen stokken uit de collecties is weg te jagen.
Lees meer
Veilig in de zon: bescherm je ogen!
Alles is mooier wanneer de zon schijnt. Maar de zon is naast een bron van licht en warmte ook een gevaar. Wie zich niet goed beschermt, speelt met zijn gezondheid. Daarover is iedereen het eens. Maar wat is nu de juiste manier om samen met je gezin veilig van de zon te genieten?
Wanneer je ogen te lang aan reflecterend zonlicht worden blootgesteld, kunnen het hoornvlies en het oogbindvlies ontstoken raken. Om dit te voorkomen heb je een goede zonnebril nodig, die volledige uv-bescherming biedt. De glazen moeten ook groot genoeg zijn om je ogen tegen zowel directe als indirecte straling (die de ogen van boven, van onder of van opzij bereikt) te beschermen. Om zeker te weten dat een zonnebril voldoende bescherming biedt, moet je controleren of er een sticker met ‘UV 400’ of ‘10’ op zit. Net als de huid reageren de ogen op het effect van de zon door cellen voortdurend te vernieuwen. Alleen is dat regeneratievermogen bij een zeer hoge uv-straling snel uitgeput, wat je ogen kwetsbaar maakt. Als uv-straling diep in het oog doordringt, kunnen weefsels beschadigd raken. Een zonnebril beschermt niet alleen je ogen maar ook de huid eromheen tegen het zonlicht. En dat is geen overbodige luxe, want deze huid is zeer dun en gevoelig voor rimpels.
SPECIALE ZONNEBRILLEN
GEPOLARISEERDE GLAZEN bevatten naast een uv-filter ook een polarisatiefilter. Hierdoor bestaat het licht dat de drager waarneemt vooral uit verticaal gepolariseerd licht. Als licht bijvoorbeeld op het water valt, zal het deels gereflecteerd en deels geabsorbeerd worden.
FOTOTROPE GLAZEN worden donkerder naarmate er meer licht op valt. Zodra de sterkte van het zonlicht afneemt, neemt ook de sterkte van het ultraviolette licht af. In dat geval worden de glazen weer lichter.
SPIEGELENDE GLAZEN hebben een spiegelende coating, die een deel van het licht reflecteert dat op het glas valt. Zo wordt de hoeveelheid licht verminderd die de drager ontvangt.
Wat bepaalt de kleur van mijn ogen?
Alle baby’s worden met prachtige blauwe ogen geboren, maar dat blijft niet bij elk kind zo. Het pigmentatieproces in de iris is pas voltooid wanneer een baby enkele weken aan het licht is blootgesteld. Maar de uiteindelijke oogkleur ligt wel al bij de geboorte vast!
De oogkleur wordt door verschillende factoren bepaald. Zo spelen kleurbepalende genen een rol, maar ook de genen die spikkeltjes in het oog veroorzaken, zijn van invloed op de kleur. Daarnaast is het zo dat sommige kleurbepalende genen dominant zijn in verhouding tot andere genen. Zo is bruin het meest dominant. Daarna volgt groen, terwijl blauw het minst dominant is.
Al deze factoren maken het uiterst complex om uit te leggen hoe de overerving van de oogkleur verloopt. Ouders met blauwe ogen kunnen weldegelijk een kind met bruine ogen krijgen, al komt dat weinig voor. En het hebben van bruine ogen kan één of meer generaties verborgen blijven en dan opeens wel tot uitdrukking komen.
Van de verschillende genen die de oogkleur bepalen, zijn het type ‘bruin of blauw’ en het type ‘groen of blauw’ het bekendst. Het eerste gen kan voor een bruine of blauwe oogkleur zorgen en het tweede voor een groene of blauwe oogkleur. Iedereen heeft twee kopieën van een gen voor een bepaalde eigenschap. Je erft er één van elke ouder. Zo kan iemand voor het gentype ‘bruin of blauw’ de volgende kopieën hebben: bruin en bruin, bruin en blauw, of blauw en blauw.
Van elk gen geeft een ouder één kopie aan het kind door. Een kind kan van zijn ene ouder bijvoorbeeld groen en blauw erven en van zijn andere ouder blauw en blauw. Dit kind zal groene ogen hebben, want de groene kopie is dominant in verhouding tot de blauwe kopieën. Grijze ogen en verschillende tinten in oogkleur worden hierdoor echter niet verklaard. Daarvoor zijn andere genen verantwoordelijk.
Gezonde ogen op het werk
Ben jij één van de velen die na een drukke dag op het werk last heeft van brandende, vermoeide ogen? Deze klachten komen vaak voor, soms in combinatie met hoofdpijn of een pijnlijke rug en nek. Maar wat niet iedereen beseft, is dat deze klachten dikwijls rechtstreeks verband houden met een verkeerde bril of geen bril.
VISUELE VERMOEIDHEID
Steeds meer mensen doen de hele dag beeldschermwerk en dat brengt specifieke problemen met zich mee. Beeldschermgebruikers fixeren hun ogen op een vast punt, een inspanning die bij iedereen tot visuele vermoeidheid kan leiden. Bij brildragers is dat nog sneller het geval.
Typische symptomen van visuele vermoeidheid zijn onder meer een onevenwichtig zicht, troebel of dubbel zien en droge/brandende ogen. De klacht die in 60% van de gevallen bovenaan de lijst staat, is spanningshoofdpijn (aanhoudende, hoofdzakelijk frontale hoofdpijn die aan het einde van de dag of week verergert).
Visuele vermoeidheid is geen oogafwijking en kan, in tegenstelling tot een lichte of ernstige oogafwijking, snel worden verholpen. Dat omgevingsfactoren van invloed kunnen zijn op het ontstaan van gezichtsstoornissen, wordt tegengesproken door prof. Vincent Paris, hoofd van de vakgroep Strabologie en Kinderoogheelkunde van de Universiteit van Luik en oprichter/voorzitter van de Belgische Vereniging voor Strabologie: “Het is onjuist om te geloven dat omgevingsfactoren, zoals beeldschermen, verband kunnen houden met het ontstaan van gezichtsstoornissen. Beeldschermen hebben geen enkele invloed op het grotere aantal brekingsafwijkingen of de ernst ervan. Het is wel zo dat kinderen tegenwoordig al heel vroeg voortdurend hun ogen moeten fixeren, zowel op school als voor het beeldscherm, en deze inspanningen kunnen wel aanleiding geven tot visuele vermoeidheid.”
Het dragen van een aangepaste bril kan die visuele vermoeidheid voorkomen. Zo kwam Essilor op de markt met de Crizal Forte coating, die ervoor zorgt dat het glas helderder wordt en dat hinderlijke reflecties, één van de oorzaken van vermoeide ogen, verdwijnen. Daarnaast vind je bij Essilor ook AntiFatigue, een glas dat de inspanning van de ogen ondersteunt door een lichte sterkteverandering onderin. Varilux Computer is juist specifiek ontworpen voor computerwerk. Door de optimale ergonomie is dit glas aangepast aan de werkafstand tot het beeldscherm en zorgt het voor een beter zicht bij een natuurlijke lichaamshouding.
WISSELENDE AFSTANDEN
Uiteraard kijk je niet de hele tijd naar je scherm: je wisselt constant tussen beeldscherm, toetsenbord en papieren. Daardoor wisselt je kijkafstand de hele tijd. Dat is ook het geval bij andere beroepen. Een tandarts moet zich lang fixeren op één punt, maar moet tussendoor ook zijn instrumenten en patiënt bekijken. Bij geen enkel beroep kijk je de hele dag op één afstand.
Een monofocale leesbril is dus geen goede oplossing. Die biedt alleen scherp zicht op één afstand, terwijl het oog zich extra moet inspannen wanneer het verspringt naar een andere afstand. Een multifocale bril geeft je een goed zicht op alle afstanden, maar doordat het gezichtsveld op de kortere afstanden te klein is om lang te kunnen werken, krijg je last van een verkrampte houding met alle fysieke klachten vandien. Deze klachten staan ook bekend als het ‘computer vision syndroom’.
Gelukkig hebben glasfabrikanten de uitdaging aangenomen om innovaties te introduceren die wel perfect inspelen op de behoeften van brildragers op het werk.
Lenzen in alle vrijheid
Brillen en lenzen hebben allebei veel voordelen. De keuze hangt natuurlijk deels af van je persoonlijke voorkeuren, maar als je graag reist, sport en overal in alle vrijheid wilt bewegen, zijn lenzen vaak de beste oplossing!
ACTIEF BEWEGEN
Contactlenzen hebben verschillende voordelen waardoor je net zo vaak en intensief kunt sporten als je wilt. In de eerste plaats is sporten met lenzen veiliger dan met een bril: brillenglazen kunnen immers breken, waardoor je een letsel kunt oplopen. Daarnaast bieden lenzen een grotere bewegingsvrijheid: je hoeft niet bang te zijn dat je bril van je neus valt. Uiteraard heb je dankzij lenzen ook een breder gezichtsveld, dus die bal van links zie je zeker op tijd aankomen!
Bij watersporten is voorzichtigheid geen overbodige luxe, want een contactlens kan door het water zo uit je oog worden gespoeld. Maar met een strak zwembrilletje wordt dit voorkomen en komen je ogen ook niet in contact met chloor of zeezout. Toch is het aan te raden om een extra paar daglenzen mee te nemen wanneer je een dagje gaat watersporten.
Op het water, maar bijvoorbeeld ook in de sneeuw of op het strand, is het verder van belang om je ogen te beschermen door een zonnebril te dragen. Zo vermijd je bovendien dat je opwaaiende zandkorrels of opspattende druppels in je ogen krijgt.
ERTUSSENUIT
Ook wanneer je op reis gaat, zijn lenzen ideaal. Tijdens lange autoritten zorgen lenzen voor een veilig, breed gezichtsveld. Leg echter wel steeds een reservebril in het handschoenenkastje voor onvoorziene situaties. Neem op vakantie ook altijd voldoende contactlensvloeistof mee en bewaar die vloeistof in warme landen op de voorgeschreven temperatuur. Ga je met het vliegtuig op vakantie, dan hoef je tegenwoordig niet meer bang te zijn voor droge lucht of airconditioning. Comfortdruppels helpen zeker tegen droge ogen en aangepaste lenzen met een hogere vochtigheidsgraad zitten altijd comfortabel.
Met de zon mee
Vooral in de zomermaanden zijn heel wat brildragers de wetenschap dankbaar. Zo slaagde het bedrijf Transitions erin om fotochromie – kleurverandering van materialen onder invloed van uv-straling – bij de productie van brillenglazen te gebruiken. Die glazen passen zich aan de hoeveelheid licht aan die op je bril valt, zodat je in alle omstandigheden scherp kunt zien.
ZO WERKT HET
Door een chemische reactie onder invloed van uv-straling kunnen fotochromische brillenglazen verkleuren. Ze krijgen hun oorspronkelijke kleur weer terug wanneer ze niet meer aan uv-straling worden blootgesteld.
Met fotochromie kun je een groot aantal kleuren krijgen, maar de twee belangrijkste zijn grijs en bruin. Tegenwoordig is de kwaliteit van meekleurende brillenglazen zo goed dat ze evenveel licht doorlaten als gewone brillenglazen in heldere toestand. Maar het voordeel is dat ze de schittering van het licht wegnemen, waardoor je contrasten beter kunt waarnemen en je ogen minder gauw vermoeid raken.
SNELLE REACTIE
Meekleurende brillenglazen hebben niet veel tijd nodig om zich aan te passen. Het “Transitions”-glas bereikt na 30 seconden al 70% van zijn maximale tint en laat na 6 minuten ontkleuring alweer 70% licht door. Bij alle verkleurende brillenglazen is het normaal dat de kleuring sneller gaat dan de ontkleuring.
DE JUISTE BESCHERMING
Let bij het kopen van meekleurende brillenglazen wel op de bescherming die ze bieden. “Transitions”-brillenglazen houden bijvoorbeeld 100% van de uva- en uvb-straling tegen, zowel in geactiveerde als in niet-geactiveerde toestand. Maar dat geldt niet voor alle soorten meekleurende glazen.
ACHTER HET STUUR
Meekleurende brillenglazen zijn in die zin beperkt dat ze veel minder snel geactiveerd worden wanneer je in de auto zit. De meeste autoruiten houden de uv-straling immers al tegen. Daarom hebben glasfabrikant Younger en de firma Transitions Optical Drivewear een nieuwe generatie meekleurende brillenglazen ontwikkeld. “Drivewear”- brillenglazen reageren niet alleen op uv-straling maar ook op zichtbaar licht. Deze brillenglazen hebben niet alleen een fotochromische behandeling ondergaan, maar zijn ook uitgerust met een nieuwe polarisatietechnologie, die verblinding door lichtweerkaatsing voorkomt.
www.drivewearlens.com
Geen krant voor ogen?
Romain Hayen (79) uit Sint-Truiden is een fervent krantenlezer, maar: "Ik heb moeite met de letters in de krant. Die zijn zo klein. Is dat niet schadelijk voor de ogen? Is een krant met grotere letters mogelijk? En zou dat niet handiger zijn, zeker voor oudere mensen?"
Oogarts Ruud Nuyens: "Een ideale lettergrootte voor alle lezers bestaat niet. Bijziende lezers hebben andere letters nodig dan verziende of slechtziende. Een lettergrootte van 9,5 (de lettergrootte van deze krant, nvdr) à 10 is voor de gemiddelde ziende mens ideaal voor het lezen van een boek of krant. Het corps of lettergroote moet groter naarmate de letters verder van de ogen verwijderd zijn. Voor wie de ideale lettergrootte niet (meer) kan lezen, zijn er lenzen of brillen, loupes of vergrotende beeldschermen."
Vermoeiend
Is het lezen van te kleine letters schadelijk voor de ogen? Nuyens: "Mensen knijpen hun ogen dicht of houden hun krant dichterbij of verderaf. Dan is het duidelijk dat ze een bril nodig hebben. Schadelijk is het niet, wel vermoeiend voor de ogen."
Moeten de letters in de krant groter? De lay-out van deze krant: "Deze letter is leesbaar voor de gemiddelde mens. Bij grotere letters zou er minder te lezen staan in de krant."
Behalve de grootte maakt ook het lettertype een krant leesbaarder. De lay-out: "Er is een verschil tussen de letters in de inleiding en de letters in de tekst zelf. De 'r' bijvoorbeeld, heeft in de inleiding geen streepje onderaan, de 'r' in de tekst wel. Het lettertype van de inleiding is frutiger, zonder streepjes, dat heet schreefloos. Dit lettertype is roman times, geschreefd of met streepjes. Dat is ideaal voor doorlopende tekst."
Tot slot is het contrast belangrijk. De lay-out: "Rode letters op een blauwe achtergrond zijn moeilijker te lezen dan zwart op wit. We houden de krant zo leesbaar mogelijk voor iedereen met voldoende maar niet te grote, duidelijke letters en een mooi contrast."
Oogproblemen? Negeer ze niet!
Een zwart vlekje in het gezichtsveld, een vervormd beeld, doffe kleuren... Vindt u het allemaal normaal? Niets is minder waar. Soms zijn het ernstige alarmsignalen! Op de vooravond van de Week van het Zien: een overzicht van zes frequent opduikende oogproblemen en de oplossingen die de wetenschap u vandaag te bieden heeft.
Lees meer
Slimme bril kan miljoenen slechtzienden helpen
Gids voor een goed zicht
Download
Oogproblemen kwellen een op drie beeldschermwerkers
Je hoort het wel vaker: computerwerk is slecht voor de ogen. Al te vaak wordt dat ook lachend weggewuifd. Het onderzoek van Britt Abrahams, die in juni afstudeerde in de richting Optiek&Optometrie aan de Hogeschool-Universiteit Brussel, bewijst het. Veel uren voor je computer kunnen wel degelijk oogproblemen veroorzaken, maar je kan de problemen zelf voorkomen.
"Ik voerde onderzoek uit bij 140beeldschermwerkers", zegt Britt Abrahams. De testpersonen kregen 47vragen over de ogen en de werkplek voorgeschoteld. "Van de 140ondervraagde personen bleken er 52oogproblemen te hebben. De meest voorkomende oogklachten gingen over vermoeide, pijnlijke en prikkende ogen. Ook heel wat van de mensen met de oogklachten hadden spierklachten. De klachten komen voornamelijk voor tijdens de werkuren en op het einde van de dag."
"Opmerkelijk is ook dat bijna de helft van de personen met oogklachten aangaf vaak stress te hebben door het werk. Ik vermoed dat oogproblemen dan ook door meer dan alleen computerwerk worden veroorzaakt en dat er een verband is tussen stress en oogklachten. Het zou de moeite zijn om dat eens nader te onderzoeken. Bovendien is het ook zo dat bepaalde beeldschermen meer oogklachten veroorzaken."
"Het beste scherm is het LCD-scherm, bij plasmaschermen komen meer klachten voor. Maar het is niet zo dat de beeldschermstraling problemen veroorzaakt. De straling is echt miniem."
Volgens de Neerpeltse is het niet zo dat beeldschermwerk oogafwijkingen veroorzaakt. "Je zal er niet ver- of bijziend van worden, maar het kan de oogafwijking wel versterken", zegt ze. Maar wat velen niet weten, is dat oogklachten vermeden kunnen worden. "Er zijn heel wat tips. Als je lang naar een scherm staart, knipper je vijf keer minder. Belangrijk is om frequent te knipperen om droge ogen te voorkomen. Eventueel kunnen artificiële oogdruppels werken. Ook worden de oogspieren minder gebruikt, dus is het goed om om de tien minuten in de verte te kijken en de ogen open en neer te bewegen. Neem om de vijf minuten een minipauze door even weg te kijken van het scherm. De twintig-twintig regel is heel belangrijk. Je zou elke twintig minuten twintig seconden in de verte moeten kijken. Dat vermindert de vermoeidheid. En om de twee uur is een pauze van vijftien minuutjes belangrijk. Sta eens recht, ga eens koffie halen. Ook de afstand tot het scherm, de hoogte van het scherm, weerspiegeling van een raam of lampen in het scherm en de juiste bril zijn heel belangrijk."
"Een licht scherm met donkere tekens is beter dan andersom", zegt Abrahams. "Ook is het niet goed om het scherm te licht of te helder te zetten."
Britt Abrahams werkt als optometriste in het Sint-Rafaël ziekenhuis in Leuven. Ze denkt er aan omeen folder te maken met oogtips voor bedrijven waar veel met de computer wordt gewerkt. "Oogproblemen verminderenook sterk de productiviteit", besluit ze.
Ook driejarigen hebben zonnebril nodig
Kleintjes die buiten spelen, zouden hun ogen evengoed moeten beschermen met een zonnebril. Dat stellen Britse oogspecialisten. Zij vinden dat vooral kleintjes oogbescherming nodig hebben. Kleine kinderen zijn extra gevoelig aan de schadelijke zonnestralen. Hun ooglenzen zijn transparanter dan bij een volwassene en schadelijke stralen dringen sneller door. Teveel UV-licht leidt in het slechtste geval tot een heleboel oogproblemen, zo blijkt uit onderzoek. 80 procent van alle UV-blootstelling gebeurt voor de leeftijd van 18 jaar doordat veel kinderen buiten spelen. Sterk zonlicht beschadigt hun ogen en kunnen andere oogstoornissen als katarakt, troebel zicht en zelfs blindheid veroorzaken. Ouders dienen er volgens de onderzoekers op toe te zien dat de kleintjes een degelijke zonnebril met een hoge beschermingsfactor dragen.
Advertentie in Themanieuws
Bril te huur - Het brilplan bij de Oogmerk-opticien
Artikel Steps maart 2008
